'Evde paketleme' ilanındaki sinsi oyun... Ev hanımlarına para tuzağı

Yasa dışı bahis şebekeleri ve çeşitli suç örgütleri, yüksek tutarlı para transferlerini kiraladıkları ya da farklı yöntemlerle ele geçirdikleri banka hesapları üzerinden gerçekleştiriyor. Kimi vatandaşlar düzenli gelir karşılığında hesaplarını bu yapılara kullandırırken, kimileri ise bilgileri dışında gerçekleştirilen işlemler nedeniyle mağdur oluyor. Son yıllarda, bir anda "şüpheli" ya da "sanık" sıfatıyla soruşturma ve davalarla karşı karşıya kalan IBAN mağdurlarının sayısında dikkat çekici bir artış yaşanıyor.

EN YAYGIN YÖNTEM: "HESABIMDA BLOKE VAR"
IBAN mağduriyetlerinde farklı senaryolar uygulanıyor. Bunların başında, kişilerin güvendikleri arkadaşlarına, akrabalarına veya yakın çevrelerine banka hesaplarını kullandırmaları geliyor. Dolandırıcılar, "Hesabımda bloke var", "İcra nedeniyle işlem yapamıyorum" ya da "Acil para almam gerekiyor" gibi gerekçeler öne sürerek hesap veya banka kartı talep ediyor. Hesabını kullandıran kişiler, bunun yasa dışı para transferlerinde kullanılacağından çoğu zaman habersiz oluyor.

EVDE EK İŞ YAPAN KADINLAR HEDEFTE
Ev ekonomisine katkı sağlamak amacıyla evde parça başı iş yapan kadınlar da suç örgütlerinin hedefi oluyor. "Evde paketleme, boncuk dizme" gibi ilanlarla ulaşılan kişilere ödemeler banka hesabı üzerinden yapılıyor. Hesaplarına bilinçli olarak fazla para gönderilen kadınlara daha sonra "Yanlışlık oldu" denilerek fazla miktarın başka bir IBAN'a aktarılması isteniyor. Böylece mağdurlar, farkında olmadan yasa dışı para transferinin bir parçası haline geliyor.

"KREDİ NOTU" VAADİ
Bir diğer yöntem ise "kredi notunu yükseltme" vaadi. Bazı kişi ve ofisler, kredi çıkarmaya yardımcı olacaklarını söyleyerek vatandaşlardan banka hesap bilgilerini talep ediyor. Elde edilen hesaplar daha sonra yasa dışı para transferlerinde kullanılıyor.

"HESABINI KİRALA, KOMİSYON KAZAN"
Özellikle gençleri hedef alan "Hesabını kirala, komisyon kazan" ilanları da giderek yaygınlaşıyor. Kolay para kazanma vaadiyle kandırılan birçok genç, farkında olmadan hesaplarını suç örgütlerine açıyor. Ayrıca iş vaadiyle şehir dışına çağrılan bazı kişilerin mobil bankacılık uygulamalarına erişim sağlanarak hesapları suç faaliyetlerinde kullanılıyor.

"NE PARA GÖRDÜK NE KAZANÇ ELDE ETTİK"
IBAN mağduru ailelerin anlattıkları, suç örgütlerinin önce güven kazandığını, ardından mağdurları yasa dışı para transferlerinde kullandığını ortaya koyuyor. Fatma Kızıl, oğlunun çocukluk arkadaşı tarafından kandırıldığını belirterek şunları söyledi:

"Oğlum muavinlik yapıyordu, çocukluk arkadaşıyla karşılaşıp Şanlıurfa'ya davet etmiş. ‘Çevre çok kötü, gelin evde kalın’ dedim. Oğlumun arkadaşı evimizde 15 gün kaldı. 'Annem para atacak' deyip oğlumun IBAN’ını istemiş. Daha sonra İstanbul’a gitti. Oğlumun hesabını kullanmış, işlemler yapılmış. İfadeye çağırdılar, ardından hakkında çok sayıda dosya açıldı. Oğlum 1 yıldır cezaevinde, 128 yıl hapis cezası isteniyor."
Elif Yiğit ise oğlunun üniversite yıllarında komşuları tarafından kandırıldığını anlattı:

"Oğlum 2022’de üniversite okurken komşumuz tarafından kandırıldı. Kendisini asker olarak tanıtan kişi oğlumun güvenini kazandıktan sonra, kız kardeşinin evleneceğini ve hesaplarının bloke olduğunu söyleyerek oğlumun banka hesap ve kart bilgilerini almış. Ne para gördük ne kazanç elde ettik. Oğlum 1,5 yıldır cezaevinde. Bu süreçte maddi manevi büyük zarar gördük."
YENİ DÜZENLEME YOLDA
Kimi vatandaşlar kandırılarak, kimileri ise maddi menfaat karşılığında hesaplarını kullandırıyor. Bu iki durumun birbirinden net şekilde ayrılması amacıyla yeni bir yasal düzenleme hazırlanıyor.

Türk Ceza Kanunu'nda yapılacak değişiklikle, banka veya ödeme kuruluşlarındaki hesap bilgilerini maddi menfaat karşılığında başkalarına veren, kullandıran ya da kullanan kişiler için ayrı bir suç tanımı getirilecek.

Düzenlemenin yasalaşması halinde, hesaplarını para karşılığında kullandıran kişilere 6 aydan 12 aya kadar hapis cezası verilebilecek.