Zeytin sektöründen tepki çeken düzenleme!
AB ile Mercosur ülkeleri arasındaki ticaret anlaşmasında yer alan tarife düzenlemesi, Avrupa’nın sofralık zeytin ihracatçılarını alarma geçirdi.
Sofralık zeytin üretimi ve ihracatı Akdeniz ekonomileri için stratejik bir sektör konumunda bulunuyor. Yunanistan, İspanya ve İtalya gibi ülkeler hem üretim kapasitesi hem de küresel pazardaki paylarıyla Avrupa’nın en güçlü aktörleri arasında yer alıyor. Ancak AB-Mercosur anlaşmasının ortaya çıkan tarife yapısı, rekabet koşullarının Avrupa aleyhine şekillendiği yönünde ciddi tepkilere neden oldu.
Ticarette karşılıklılık ilkesine aykırı
Mercosur ülkelerinden (Arjantin, Brezilya, Paraguay, Uruguay, Bolivya ve Venezuela) Avrupa Birliği’ne yapılan sofralık zeytin ithalatında vergiler kademeli olarak kaldırılacak. Buna karşılık Avrupa’dan Mercosur pazarına yapılacak ihracatın yüzde 12,6 gümrük vergisine tabi olacağı ve bu oranın azaltılmasının planlanmadığı belirtiliyor. Bu durum, sektör temsilcileri tarafından “ticarette karşılıklılık ilkesine aykırı” bir tablo olarak değerlendiriliyor.
İspanya, Yunanistan ve İtalya'dan ortak tepki
Sürecin gündeme gelmesinde İspanyol Sofralık Zeytin İhracatçıları Birliği ASEMESA’nın rolü öne çıkıyor. ASEMESA, anlaşmadaki bu “asimetrik” tarife düzenlemesi konusunda Yunanistan’daki sektör temsilcisi PEMETE ile İtalyan ihracatçıların örgütü ASSOM’u bilgilendirdi.
Bunun ardından İspanya, Yunanistan ve İtalya’daki ihracatçı birlikleri ortak bir açıklama yaparak Avrupa Komisyonu ve üye ülkelere müdahale çağrısında bulundu. Sektör temsilcileri, anlaşma hükümlerinin gözden geçirilmesi ve Avrupa üreticilerinin rekabet gücünü koruyacak bir çözüm üretilmesi gerektiğini savundu.
7 yıl içinde sıfırlanacak
PEMETE Başkanı Kostas Zoukas, anlaşmanın yarattığı tabloya dair hayal kırıklığını dile getirerek, mevcut sistemde Mercosur’dan AB’ye gelen zeytinlerde gümrük vergisinin yüzde 12,8 olduğunu; bunun 7 yıl içinde sıfırlanmasının öngörüldüğünü hatırlattı.
Ancak Zoukas’a göre asıl sorun, Avrupa’nın ihracatında uygulanan yüzde 12,6’lık verginin aynı şekilde azaltılmaması ve yükün Avrupa üreticilerinin üzerinde kalması. Bu eşitsizliğin özellikle Yunanistan ve Avrupa’daki üreticilerin küresel pazarda rekabetçiliğini zayıflatabileceği belirtiliyor.
