Takside yeni dönem: Artık bu kağıt otomatik alınacak

Taksilerde yeni vergilendirme sistemine geçiş için geri sayım sürerken, sektör temsilcilerinin itirazlarına rağmen düzenlemenin yürürlüğe girmesine az bir süre kaldı. Meslek odaları ve bazı yetkili isimler, öngörülen vergi yükünün yüksek olduğunu savunarak oranların düşürülmesi için siyasi temaslarda bulundu.

Ancak Hazine ve Maliye Bakanlığı geri adım atmadı ve Taksi Mali Cihazı’na ilişkin teknik kılavuzu yayımlayarak sürecin resmen başladığını duyurdu. Böylece taksilerde dijital fiş ve otomatik vergi bildirim sistemine geçişin önü açılmış oldu.

Cihaz üretilmeye başlanacak
Taksi Mali Cihazı’nın yayımlanan teknik kılavuzuna göre, taksilerde yeni bir dijital vergi ve ödeme sistemi devreye giriyor.

Buna göre:

Taksilere taksimetreyle uyumlu Taksi Mali Cihazı kurulacak.

Her yolculuk sonunda %20 KDV içeren otomatik fiş düzenlenecek.

Kesilen fişler anlık olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı’na internet üzerinden iletilecek.

Üretici firmalar, belirlenen teknik şartlara uygun cihaz üretmek zorunda olacak.

Taksi mali cihaz kullanımı için son tarih 1 Eylül 2026
Taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunan mükellefler (ticari kazançları basit usulde tespit edilenler dâhil) 1/9/2026 tarihine kadar, teknik özellikleri taşıyan ve Bakanlıkça onay verilmiş Taksi Mali Cihazları satın alarak kullanmaya başlamak zorunda. NTV'den Burak Taşçı'nın haberine göre Taksilerle yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunan mükelleflerin başka bir mükellefe ait Taksi Mali Cihaz kullanması yasaklandı.

Tebliğe göre, taksiyle yolcu taşımacılığı yapanlar yeni mükellefiyet başlatmaları veya taksimetrelerini değiştirmeleri halinde, işe başlama ya da değişiklik tarihinden itibaren en geç 30 gün içinde onaylı Taksi Mali Cihazı kullanmak zorunda olacak. Ancak bu 30 günlük süre içinde fiilen yolcu taşımaya başlanacaksa, cihazın yolcu taşımaya başlamadan önce taksiye kurulmuş olması şart olacak.

Yeni plaka alan taksilere 2027 zorunluluğu
Bakanlık tarafından tebliğ kapsamında verilen ilk onay tarihi arasında ilgili mevzuatı gereğince yeni plaka tahsisine bağlı olarak taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetine başlayan mükellefler, 1/1/2027 tarihinden itibaren tebliğ uyarınca onay verilen Taksi Mali Cihaz kullanmaya başlamak zorunda.

Taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunan mükellefler, tebliğ kapsamında onay verilen Taksi Mali Cihazları kullanmak zorunda oldukları tarihi izleyen 15 gün içerisinde en az bir banka veya kuruluş ile üye iş yeri anlaşması yaparak kullanılan Taksi Mali Cihazlar aracılığıyla kartla ödeme taleplerini kabul etmek zorunda oldu.

Gelir İdaresi Başkanlığı teknik kılavuzu yayımladı
Şubat ayında duyurulan Taksi Mali Cihazı'na ilişkin süreç hızlı ilerliyor. Gelir İdaresi Başkanlığı geçtiğimiz günlerde Taksi Mali Cihazlar Kullanım Kılavuzu'nu 17 Nisan 2026 tarihinde yayımladı. Bundan sonraki süreçte üreticiler kılavuza uygun cihazı üreterek satışa sunacak ve tüm taksi sahipleri bu cihazları araçlarına takarak gerçek usulde vergilendirilecek.

Neler ön plana çıkıyor
Taksi Mali Cihazı'nın teknik kılavuzunda yer alan bilgilere göre, işletim sistemi, veri tabanı, mali hafıza, günlük hafıza, elektronik mühür ve yetkili teknik müdahale, TMC sayısal sertifika, TMC sicil numarası, elektronik kayıt ünitesi, olay kayıt özelliği, fiziksel iletişim arayüzü, PCI güvenlik sertifikası, EMV (Europay, Mastercard, VISA sertifikaları) GPS, klavye ünitesi, dahili pil, dahili batarya, ödeme sistemleri ve entegrasyonu, TMC yazıcısı, TMC göstergesi/ekranı bulunması gerekiyor.

Taksicilerin kazancının yarısı vergiye gidebilir
Taksiciler yüzde 20 Katma Değer Vergisi'ne, kazanca göre değişen ve yüzde 40'a varan gelir vergisi, gelir geçici vergisi, stopaj gibi vergilere tabi olacaklar. Böylece bu zamana kadar temsili olarak küçük miktarlarda ödedikleri vergiler yerine gelirlerinin yüzde 40-50'sini vergi olarak ödeyecekler.

Taksicilerden vergi isyanı
Taksiciler yüzde 1,5 oranında vergi ödenmesini talep ediyor. Araçlarına yakıt aldıklarını, araç alırken ÖTV, KDV ödediklerini, yedek parça aldıklarını, trafik sigortası yaptırdıklarını ve maliyetlerinin her geçen gün arttığını iddia eden taksiciler hasılat bazında yüzde 1,5 vergi istediklerini, yüzde 40-50 civarındaki vergilerin taksi sektörünü bitireceğini belirtiyorlar.

10 milyonluk plaka artık bir ev bile alamıyor
Uzun süredir enflasyon olmasına rağmen taksi plakası fiyatları yaklaşık 10-11 milyon lira seviyesinde bulunuyor. Noter harcı, yüzde 20 KDV kesintisi gibi giderler düşüldüğünde plakanın fiyatı 8-9 milyon lira seviyelerine geriliyor. Yaklaşık 10 yıl önce İstanbul'da ortalama bir semtten 4 daire alan taksi plakası bugün aynı şartlarda bir ev alamayacak kadar değer kaybetti.

Korsan taksi krizi
Korsan taksiler, korsan akıllı telefon uygulamaları ve yasa dışı olarak galerici/komisyoncuların eline düşen taksi plakaları nedeniyle taksi sektörü zor günler geçiriyor. Korsan taksi sayısının Türkiye genelinde milyonu aşması, korsan taksiye erişimin çok kolaylaşması gibi sebepler nedeniyle taksilerin gelirleri düştü.

Ayrıca yasa dışı olarak kiraya verilen taksi plakaları nedeniyle kiracının kirayı çıkarma düşüncesiyle yüksek yevmiyeler istemesi, şoförlerin de yevmiye, yakıt, aracın yıkanması, yemek masrafı, kendi SGK primini ödemesi nedeniyle agresif ve stres içinde olması taksi sektöründe hizmet kalitesini düşürdü.

Milyonluk plaka var, beyan yok
Taksi plakası sahipleri plakalarını kiraya verilmesi için galerici ve komisyonculara bırakıyor. Aylık ortalama 55-60 bin lira kira alan plaka sahipleri aldıkları kiranın vergisini ödemiyor. 1-2 milyon liralık evi olanlar kira beyannamesi verirken 10 milyon liralık plakası olan beyanname vermiyor. Vergide adalet ilkesinin çiğnenmesinden ötürü, plakayı kiraya veren galeri/komisyoncuya ve plaka sahiplerine inceleme yapılarak kira beyannamesi verilmesi ve vergisinin ödenmesi için çalışmaların başlatılması gerekiyor.

Taksi şoförleri vergi mükellefliğine zorlanabilir
Taksilerde yevmiye usulü çalışan şoförler yevmiyelerini plaka sahibi ya da kiralayana verdikten sonra hiçbir yükümlülükleri kalmıyordu. Yeni sistemde plaka sahibi kendisi taksisini çalıştırırsa kendi çalıştığı süre dışında şoförün kazancının da vergisini vermek zorunda kalacak. Bunun dışında plakasını kiraya veren kişiler kiracının kazancının vergisi ve kiracının çalıştırdığı şoförün vergisini vermek zorunda kalabilir.

Vergi sorumluluğu ve kiralama modeli karmaşası büyüyor
Eski sistemde temsili ve küçük vergiler ödendiği için şoförün kazancı ya da kiraya verdikleri kişinin kazançlarının vergilerini plaka sahipleri ödüyordu. Yeni sistemde plaka sahibi, kiracı ve şoförün vergilerinin nasıl ödeneceği karmaşası ortaya çıktı. Yaptıkları işlem yasa dışı olduğu için kiracıların vergiyi ödememe lüksleri bulunuyor. Çünkü kiracının araç üzerinde mülkiyeti bulunmuyor. Yapılan sözleşmeler de kağıt üstünde ve geçerliliği bulunmuyor.

Bu nedenle bir süredir galerici ve komisyoncular elden aldıkları kira gelirlerinin yanında kiracı ya da şoförlerden vergi parası adı altında 10-20-30 bin lira gibi tutarlar talep etmeye başladı.

Yeni dönemde taksi şoförü, taksi plakası kiracısı vergi mükellefi yapılarak vergi ödemeye zorlanabilir. Böyle bir gelişmenin olması halinde yevmiye, yakıt, yemek, SGK primini çıkarmak için 12-24 saat çalışan şoförlerin daha da stres altına girip mesleği bırakabileceği gerçeği de ortaya çıkıyor. Böylece taksi plakası sahipleri asıl işleri olan esnaflığa geri dönebilir.

Korsanla mücadele
Korsan taksiyle mücadele hukuk önünde ve polis denetimleriyle devam ediyor. Korsan taksilere 100 bin lira ceza, ehliyete 30 gün el koyma, araçlar da 60 gün bağlanıyor. Korsan taksi uygulamaları kesilen cezaları üstleniyor ve anında ödemesini gerçekleştirerek cezayı 75 bin liraya düşürüyor. Korsan taksi sahipleri de 61'inci gün yeniden faaliyetlerine kaldıkları yerden devam ediyor. Birçok korsan taksici al-sat yaparak aracın plakasını değiştiriyor ve böylece aracın sicili de temizlenmiş oluyor. Sayısı milyonu aşan korsan taksilerle uzun yıllardır mücadele edilese de kesin sonuca henüz varılmadı. Davaların kesinleşmesi için de uzun yıllar hukuk mücadelesi verilmesi gerekiyor. Korsan taksicilik yapmak ve korsan taksi kullanmak suç ve suça alet olunmaması gerekiyor.